30
ноябрь
2019
Критериалды бағалау
Мерзімі: 30.11.2019 ж
Сағат: 900 Таипова С
Әдістемелік кеңес тақырыбы: «Оқушылардың білім жетістіктерін бағалауда критериалдық жүйені қолдану тиімділігі »
Мақсаттары: • Мұғалімдермен оқушылардың білім жетістіктерін бағалауда критериалдық жүйені қолдану тиімділігі туралы іс тәжірибелермен бөліседі.
• Дескрипторларды ажыратуды, оларды дайындауды, жүйелі қолдануды үйренеді
• Жаңартылған білім беруге көшу жағдайында оқушылардың жетістіктерін талапқа сай бағалай білу;
• - Критериалды бағалау туралы түсінігін кеңейту;
Міндеттері:
• Білім жүйесінде критериалды бағалаудың алатын орнын түсінеді;
• Өзін-өзі және өзара бағалауда критерийлерді пайдаланудың маңыздылығын айқындайды;
• Критериалды бағалау арқылы оқытудың тиімділігін және оқу сапасын арттыруға болатынына көздері жетеді;
• Оқу үдерісінде критериалды бағалауды қолдану жолдары мен түрлерін түсініп, тәжірибе бөліседі.
Оқу нәтижесі: • Жеке, жұппен, топпен жұмыс істей отырып идеялармен бөліседі, талдайды, жинақтайды, қорытындылайды, бағалайды.
• Өзін-өзі және өзара бағалау туралы түсініктері қалыптасады, критериалды бағалаудың стратегияларын білетін болады;
• Мұғалімдер оқу үдерісінде оқушылардың жетістіктерін жаңа жүйеде бағалайтын болады;
Негізгі идеялар:
«Бағалау» - (латын сөзінен шыққан «жақын отыру» дегенді білдіреді) мұғалімдер балалардың оқуға деген ынтасы мен қызығушылығын оята алатын пәрменді тетік.
«Критериалды бағалау» – білім берудің мақсаты мен мазмұнына негізделген оқушының оқу-танымдық құзырлылығын қалыптастыруда алдын-ала белгіленген жетістіктермен салыстыру үрдісі.
Ізденіс жұмыстары арқылы қатысушылардың критериалды бағалауға қызығушылығы артады, танымдық қабілеттері дамиды
Ресурстар: Слайд, сызбалар, суреттер, рефлексия парақтары, стикерлер, маркерлер.
Әдістемелік кеңес барысы:
Жұмыс барысы
Қатысушылардың іс-әрекеті
Ұйымдастыру кезеңі:
Тренинг Психологиялық ахуал туғызу.
1.Р.Розахунов
2.У.Молотов
3.М.Матниязова
4. А.Назарова
5.Г.Заирова
6.Н.Турсунова
7.С.Кейинова
8.С.Акбарова
1.Р.Авакриев
2.Д.Айнидинова
3.А.Кодекова
4.Г.Музапарова
5.А.Турсунова
6.Г.Заманова
7.Р.Розахунов
8. З.Хакимова
1.Р.Асипова
2.С.Айендинов
3.А.Қожабай
4.З.Саттарова
5.Г.Тохтибакиева
6.П.Бакиева
7.С.Сасыкова
8.
1.М.Найзабеков
2.А.Торяева
3.Т.Нургалиева
4.А.Дараева
5.Ш.Касимова
6.А.Баратова
7.А.Дараев
1.Р.Салиева
2.Р.Жумабаева
3.К.Тулеуханова
4.М.Турганова
5.Т.Акбарова
6.П.Розахунова
7.Р.Зульярова
Мұғалімдер берілген мәтінді оқып,топ ішінде талдайды.Берілген тапсырманы орындайды.
Топқа бөліну
Қызығушылығын ояту
Мағынаны тану
Практикалық жұмыс:
Бағалау-бір адам басқа адамның не айтып, не істегенін немесе өзін өзі бақылау жағдайында өзінің дербес ойлауын, түсінігін немесе тәртібін мұқият бақылауы
Қалыптастырушы бағалау
(Оқыту үшін бағалау)
Күнделікті алған білімінің меңгеру деңгейін анықтайды. Негізгі бақылау жұмысына дейін білімін жүйелейді.Кездескен қиыншылықтарын қалыпқа келтіруге оқушыға мүмкіндік береді.
Қалыптастырушы (ағымдағы) бағалау
сабақта немесе үйде күнделікті жұмыс үрдісінде білімі мен дағдысының ағымдағы дәрежесін анықтау, оқу үрдісінде оқушы мен мұғалім арасындағы байланысты жандандыру. Ол оқушыларға білім алудың мақсаты мен міндеттеріне қаншалықты жеткені, жаңа тақырып меңгеру кезінде тапсырманы қаншалықты дұрыс орындап жатқаны туралы түсінік береді.
Қалыптастырушы бағалаудың түрлері (ішкі және сыртқы):
Қалыптастырушы бағалау әртүрлі формада іске асады (ауызша сұрау, жазбаша, практикалық жұмыстар, мадақтау, көтермелеу, т.б.) және жиынтық бағалауға дейін мұғалімге де, оқушыға да оқу барысында кеткен кемшіліктерін түзетуге, қайта қарауға мүмкіндік береді.
Жиынтық бағалау
(Оқытуды бағалау
Негізгі бағалау белгілі бір тақырыпты қорытындылау мақсатында орындалады.
Мазмұны оқылған материалды қамтуы керек.
Негізгі бағалаудағы оқушының алған бағасы тоқсандық баға болып табылады.
Егер бағалаудың мақсаты баға қою, сертификаттау немесе оқытудың алға жылжуын тіркеу болса, онда өзінің фукциясы бойынша бұл бағалау жиынтық бағалау болып табылады және кейде оны оқуды бағалау деп атайды.
Топтарға көбелек суретін салуға тапсырма беру
-Енді критерийлерді бергенге дейінгі және
бергеннен кейінгі бағалауды салыстырыңыздар.
Айырмашылық бар ма?
-Критерий бойынша қойылған бағамен келісесіз
бе?
-Суретті салу барысындағы өз қателіктеріңізді
көрдіңіздер ме?
• Неліктен
деп олайсыз?
• Бұл бір суретке пайдаланылған екі түрлі
бағалаудан қандай қорытынды шығардыңыз?
Нені түсіндіңіз?
Оқушыларға тапсырманы берердің алдында олараға бағалау критерийін ұсыныңыз, сонда оқушы алдын-ала өзінің не үшін бағаланатынын біледі де, тапсырманы дұрыс орындайды. Оқушыларға бірін-бірі бағалауға, өздерін өздері бағалауға мүмкіндік беріңіз.
2.Енді қатысушыларға көбелек суретіне
байланысты бағалау критерийін ұсынамын. Бір-
біріңіздің суреттеріңізді мына критерийлер
бойынша тағы да бағалап көріңіздер:
1. Көбелек 4 түрлі түспен боялған.
2. Көбелектің фигуралы 4 қанаты бар.
3. Көбелектің денесі, мұртшалары бар.
4. Көбелектің көздері, аяқтары бар.
5. Көбелек гүлге қонып отыр.
Топтық жұмыс. Кластер жасау.
Берілген тапсырмаға бағалау критерийлерін жасап, дескриптор, рубрика туралы түсінік беремін.
Үш топқа дүниетану, математика пәндерінен тапсырма беріп,бағалау критерийі, дескриптор арқылы бағалау жасатамын
Кластер жасау.
Әр топқа тапсырма беріледі.
Топтар өз кластерлерін қорғайды. Топтар бірін
бірі толықтырады, ой бөліседі. Олардың
жауаптарын өзім толықтырып өтемін.
1-топ Математика
2-топ Жаратылыстану
3-топ Дүниетану
Берілген жұмысты топ мүшелері бөліп алып орындайды;
топпен талдайды
І топ.Оқушы тобы:
Критериалды бағалауды пайдалану оқушыларға не береді?
ІІ топ.Мұғалім тобы:
Критериалды бағалаудан мұғалім не ұтады?
ІІІ топ.Ата-ана тобы:
Критериалды бағалаудың ата-аналарға пайдасы бар ма?
- Бүгінгі сабақта біз сіздермен қазіргі заманда
білім саласындағы нағыз саясатқа айналған
проблеманың бірі – бағалау мәселесіне
тоқталдық. Өйткені оқушының білімін бағалау
– оның оқуға деген ынтасының мүлдем
жоғалуына немесе қызығушылығының оянуына
бірден-бір себеп. Мұғалімнің басты міндеті –
оқушының өзіне деген, өз күшіне деген
сенімінің жоғалуына жол бермеу.
Дәстүрлі оқытудағы бағалау мәселесіне
келетін болсақ, бұл тек мұғалімнің құзіретіне
жататын сабақтың ең бір жауапты кезеңі
болатын.
Және оқушылар көбіне өзіне қойылған бағаға
келіспеушілік білдіріп, өз реніштерін білдіріп
жататын, тіпті кейде, әсіресе, тоқсан соңында
олардың ата-аналары да мектепке келіп
дауласып, баға мәселесіне байланысты үлкен
шу шығып жататыны жасырын емес. Бүгінгі
таңда осындай проблеманы шешудің бір жолы –
оқушының жетістігін критерий арқылы бағалау.
Бағалау критерийлері оқушыларға да, ата-
аналарға да түсінікті болуы керек. Кейде белгілі
бір тапсырма бойынша оқушылар критерийді
өздері де ұсынуы мүмкін, бұл – олардың оқуға
деген қызығушылығының оянғаны.
Өзін-өзі бағалау
Кесте таратып, қатысушылар пікірін білдіреді.
Әр мұғалімге өзін-өзі бағалау парақшалары үлестіріледі, олар бүгінгі сабақтан алған өз білімдерін берілген критерий арқылы бес балдық жүйе бойынша бағалайды:
№ Критерийлер Игеру деңгейі
1 Бірін-бірі бағалаудың тиімділігін білемін. 1 2 3 4 5
2 Өзін-өзі бағалау білудің пайдасын түсіндім. 1 2 3 4 5
3 Критериалды бағалауды өз тәжірибемде пайдалана аламын. 1 2 3 4 5
4 Оқытудың жаңа әдіс-тәсілдерін үйрендім (топтық жұмыс, психологиялық ахуал, т.б.) 1 2 3 4 5
5 Бағалаудың түрлерін білемін 1 2 3 4 5
Рефлексия «Аспазшы»
Мұғалімдер бүгінгі сабақтан алған әсерлері, не үйреніп шыққандары туралы стикерлерге жазады.
Сағат: 900 Таипова С
Әдістемелік кеңес тақырыбы: «Оқушылардың білім жетістіктерін бағалауда критериалдық жүйені қолдану тиімділігі »
Мақсаттары: • Мұғалімдермен оқушылардың білім жетістіктерін бағалауда критериалдық жүйені қолдану тиімділігі туралы іс тәжірибелермен бөліседі.
• Дескрипторларды ажыратуды, оларды дайындауды, жүйелі қолдануды үйренеді
• Жаңартылған білім беруге көшу жағдайында оқушылардың жетістіктерін талапқа сай бағалай білу;
• - Критериалды бағалау туралы түсінігін кеңейту;
Міндеттері:
• Білім жүйесінде критериалды бағалаудың алатын орнын түсінеді;
• Өзін-өзі және өзара бағалауда критерийлерді пайдаланудың маңыздылығын айқындайды;
• Критериалды бағалау арқылы оқытудың тиімділігін және оқу сапасын арттыруға болатынына көздері жетеді;
• Оқу үдерісінде критериалды бағалауды қолдану жолдары мен түрлерін түсініп, тәжірибе бөліседі.
Оқу нәтижесі: • Жеке, жұппен, топпен жұмыс істей отырып идеялармен бөліседі, талдайды, жинақтайды, қорытындылайды, бағалайды.
• Өзін-өзі және өзара бағалау туралы түсініктері қалыптасады, критериалды бағалаудың стратегияларын білетін болады;
• Мұғалімдер оқу үдерісінде оқушылардың жетістіктерін жаңа жүйеде бағалайтын болады;
Негізгі идеялар:
«Бағалау» - (латын сөзінен шыққан «жақын отыру» дегенді білдіреді) мұғалімдер балалардың оқуға деген ынтасы мен қызығушылығын оята алатын пәрменді тетік.
«Критериалды бағалау» – білім берудің мақсаты мен мазмұнына негізделген оқушының оқу-танымдық құзырлылығын қалыптастыруда алдын-ала белгіленген жетістіктермен салыстыру үрдісі.
Ізденіс жұмыстары арқылы қатысушылардың критериалды бағалауға қызығушылығы артады, танымдық қабілеттері дамиды
Ресурстар: Слайд, сызбалар, суреттер, рефлексия парақтары, стикерлер, маркерлер.
Әдістемелік кеңес барысы:
Жұмыс барысы
Қатысушылардың іс-әрекеті
Ұйымдастыру кезеңі:
Тренинг Психологиялық ахуал туғызу.
1.Р.Розахунов
2.У.Молотов
3.М.Матниязова
4. А.Назарова
5.Г.Заирова
6.Н.Турсунова
7.С.Кейинова
8.С.Акбарова
1.Р.Авакриев
2.Д.Айнидинова
3.А.Кодекова
4.Г.Музапарова
5.А.Турсунова
6.Г.Заманова
7.Р.Розахунов
8. З.Хакимова
1.Р.Асипова
2.С.Айендинов
3.А.Қожабай
4.З.Саттарова
5.Г.Тохтибакиева
6.П.Бакиева
7.С.Сасыкова
8.
1.М.Найзабеков
2.А.Торяева
3.Т.Нургалиева
4.А.Дараева
5.Ш.Касимова
6.А.Баратова
7.А.Дараев
1.Р.Салиева
2.Р.Жумабаева
3.К.Тулеуханова
4.М.Турганова
5.Т.Акбарова
6.П.Розахунова
7.Р.Зульярова
Мұғалімдер берілген мәтінді оқып,топ ішінде талдайды.Берілген тапсырманы орындайды.
Топқа бөліну
Қызығушылығын ояту
Мағынаны тану
Практикалық жұмыс:
Бағалау-бір адам басқа адамның не айтып, не істегенін немесе өзін өзі бақылау жағдайында өзінің дербес ойлауын, түсінігін немесе тәртібін мұқият бақылауы
Қалыптастырушы бағалау
(Оқыту үшін бағалау)
Күнделікті алған білімінің меңгеру деңгейін анықтайды. Негізгі бақылау жұмысына дейін білімін жүйелейді.Кездескен қиыншылықтарын қалыпқа келтіруге оқушыға мүмкіндік береді.
Қалыптастырушы (ағымдағы) бағалау
сабақта немесе үйде күнделікті жұмыс үрдісінде білімі мен дағдысының ағымдағы дәрежесін анықтау, оқу үрдісінде оқушы мен мұғалім арасындағы байланысты жандандыру. Ол оқушыларға білім алудың мақсаты мен міндеттеріне қаншалықты жеткені, жаңа тақырып меңгеру кезінде тапсырманы қаншалықты дұрыс орындап жатқаны туралы түсінік береді.
Қалыптастырушы бағалаудың түрлері (ішкі және сыртқы):
Қалыптастырушы бағалау әртүрлі формада іске асады (ауызша сұрау, жазбаша, практикалық жұмыстар, мадақтау, көтермелеу, т.б.) және жиынтық бағалауға дейін мұғалімге де, оқушыға да оқу барысында кеткен кемшіліктерін түзетуге, қайта қарауға мүмкіндік береді.
Жиынтық бағалау
(Оқытуды бағалау
Негізгі бағалау белгілі бір тақырыпты қорытындылау мақсатында орындалады.
Мазмұны оқылған материалды қамтуы керек.
Негізгі бағалаудағы оқушының алған бағасы тоқсандық баға болып табылады.
Егер бағалаудың мақсаты баға қою, сертификаттау немесе оқытудың алға жылжуын тіркеу болса, онда өзінің фукциясы бойынша бұл бағалау жиынтық бағалау болып табылады және кейде оны оқуды бағалау деп атайды.
Топтарға көбелек суретін салуға тапсырма беру
-Енді критерийлерді бергенге дейінгі және
бергеннен кейінгі бағалауды салыстырыңыздар.
Айырмашылық бар ма?
-Критерий бойынша қойылған бағамен келісесіз
бе?
-Суретті салу барысындағы өз қателіктеріңізді
көрдіңіздер ме?
• Неліктен
деп олайсыз?
• Бұл бір суретке пайдаланылған екі түрлі
бағалаудан қандай қорытынды шығардыңыз?
Нені түсіндіңіз?
Оқушыларға тапсырманы берердің алдында олараға бағалау критерийін ұсыныңыз, сонда оқушы алдын-ала өзінің не үшін бағаланатынын біледі де, тапсырманы дұрыс орындайды. Оқушыларға бірін-бірі бағалауға, өздерін өздері бағалауға мүмкіндік беріңіз.
2.Енді қатысушыларға көбелек суретіне
байланысты бағалау критерийін ұсынамын. Бір-
біріңіздің суреттеріңізді мына критерийлер
бойынша тағы да бағалап көріңіздер:
1. Көбелек 4 түрлі түспен боялған.
2. Көбелектің фигуралы 4 қанаты бар.
3. Көбелектің денесі, мұртшалары бар.
4. Көбелектің көздері, аяқтары бар.
5. Көбелек гүлге қонып отыр.
Топтық жұмыс. Кластер жасау.
Берілген тапсырмаға бағалау критерийлерін жасап, дескриптор, рубрика туралы түсінік беремін.
Үш топқа дүниетану, математика пәндерінен тапсырма беріп,бағалау критерийі, дескриптор арқылы бағалау жасатамын
Кластер жасау.
Әр топқа тапсырма беріледі.
Топтар өз кластерлерін қорғайды. Топтар бірін
бірі толықтырады, ой бөліседі. Олардың
жауаптарын өзім толықтырып өтемін.
1-топ Математика
2-топ Жаратылыстану
3-топ Дүниетану
Берілген жұмысты топ мүшелері бөліп алып орындайды;
топпен талдайды
І топ.Оқушы тобы:
Критериалды бағалауды пайдалану оқушыларға не береді?
ІІ топ.Мұғалім тобы:
Критериалды бағалаудан мұғалім не ұтады?
ІІІ топ.Ата-ана тобы:
Критериалды бағалаудың ата-аналарға пайдасы бар ма?
- Бүгінгі сабақта біз сіздермен қазіргі заманда
білім саласындағы нағыз саясатқа айналған
проблеманың бірі – бағалау мәселесіне
тоқталдық. Өйткені оқушының білімін бағалау
– оның оқуға деген ынтасының мүлдем
жоғалуына немесе қызығушылығының оянуына
бірден-бір себеп. Мұғалімнің басты міндеті –
оқушының өзіне деген, өз күшіне деген
сенімінің жоғалуына жол бермеу.
Дәстүрлі оқытудағы бағалау мәселесіне
келетін болсақ, бұл тек мұғалімнің құзіретіне
жататын сабақтың ең бір жауапты кезеңі
болатын.
Және оқушылар көбіне өзіне қойылған бағаға
келіспеушілік білдіріп, өз реніштерін білдіріп
жататын, тіпті кейде, әсіресе, тоқсан соңында
олардың ата-аналары да мектепке келіп
дауласып, баға мәселесіне байланысты үлкен
шу шығып жататыны жасырын емес. Бүгінгі
таңда осындай проблеманы шешудің бір жолы –
оқушының жетістігін критерий арқылы бағалау.
Бағалау критерийлері оқушыларға да, ата-
аналарға да түсінікті болуы керек. Кейде белгілі
бір тапсырма бойынша оқушылар критерийді
өздері де ұсынуы мүмкін, бұл – олардың оқуға
деген қызығушылығының оянғаны.
Өзін-өзі бағалау
Кесте таратып, қатысушылар пікірін білдіреді.
Әр мұғалімге өзін-өзі бағалау парақшалары үлестіріледі, олар бүгінгі сабақтан алған өз білімдерін берілген критерий арқылы бес балдық жүйе бойынша бағалайды:
№ Критерийлер Игеру деңгейі
1 Бірін-бірі бағалаудың тиімділігін білемін. 1 2 3 4 5
2 Өзін-өзі бағалау білудің пайдасын түсіндім. 1 2 3 4 5
3 Критериалды бағалауды өз тәжірибемде пайдалана аламын. 1 2 3 4 5
4 Оқытудың жаңа әдіс-тәсілдерін үйрендім (топтық жұмыс, психологиялық ахуал, т.б.) 1 2 3 4 5
5 Бағалаудың түрлерін білемін 1 2 3 4 5
Рефлексия «Аспазшы»
Мұғалімдер бүгінгі сабақтан алған әсерлері, не үйреніп шыққандары туралы стикерлерге жазады.